(1) بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖيمِ

İnkılâblar neticesinde, her iki taraf arasında geniş geniş dereler husule geliyor. O dereler üstünde her iki âlemle münasebettar köprüler lâzımdır ki, her iki âlem arasında gidiş geliş olsun. Lâkin o köprülerin inkılâbat cinslerine göre şekilleri, mahiyetleri mütebayin, isimleri mütenevvi olur. Meselâ, uyku âlem-i yakaza ile âlem-i misal arasında bir köprüdür. Berzah, dünya ile ahiret arasında ayrı bir köprüdür. Ve misal, âlem-i cismânî ile âlem-i ruhânî arasında bir köprüdür. Bahar, kış ile yaz arasında ayrı bir köprüdür. Kıyamette ise inkılâb bir değildir; pek çok ve büyük inkılâblar olacağından, köprüsü de pek garip, acib olması lâzım gelir.
(Mesnevi-i Nuriye, s. 246, Yeni Asya Neşriyat, Kasım-2024)
***
Eğer dersen: “Muhakkikîn-i sofiye, ‘Kaf’a dair pek çok tasviratta bulunmuşlardır?”
Buna cevaben derim: Meşhur olan âlem-i misal, onların cevelângâhıdır. Biz elbisemizi çıkardığımız gibi, onlar da cesedlerini çıkarıp seyr-i ruhanî ile o ma’razgâh-ı acâibe temaşa ediyorlar. “Kaf” ise, o âlemde onların tarif ettikleri gibi mütemessildir. Bir parça âyinede semavat ve nücum temessül ettikleri gibi, bu âlem-i şehadette, velev küçük şeyler de olsa, çekirdek gibi, âlem-i misalde tecessüm-ü maânînin tesiriyle bir büyük ağaç oluyor. Bu iki âlemin ahkâmları birbirine karıştırılmaz. Muhyiddin-i Arabî’nin mağz-ı kelâmına muttali olan, bunu tasdik eder.
(Muhakemat, s. 71, Yeni Asya Neşriyat, Şubat-2025)
***
• Ve sâniyen: Âlem-i şehadete suretiyle ve âlem-i gayba manasıyla müşabih ve ikisinin mabeyninde bir berzah olan âlem-i misal, o muammayı hâlleder. Kim isterse, keşf-i sadık penceresiyle veya rüya-i sadık menfeziyle veya şeffaf şeyler dürbünüyle ve hiç olmazsa hayalin vera-i perdesiyle o âleme bir derece seyirci olabilir. Bu âlem-i misalin vücuduna ve onda maânînin tecessüm etmelerine pek çok delâil vardır. Binaenaleyh bu kürede olan “Kaf,” o âlemde zü’l-acâib olan “Kaf”ın çekirdeği olabilir.
(Muhakemat, s. 71, Yeni Asya Neşriyat, Şubat-2025)
***
Evet, nasıl cismaniyata cam ve su gibi şeyler âyine olur; öyle de, ruhaniyata dahi hava ve esîr ve âlem-i misalin bazı mevcudatı âyine hükmünde ve berk ve hayal sür’atinde bir vasıta-i seyir ve seyahat suretine geçerler. Ve o ruhanîler, hayal sür’atiyle o merâyâ-i nazifede, o menazil-i latîfede gezerler. Bir anda binler yerlere girerler.
(Sözler, s. 224, Yeni Asya Neşriyat, Nisan-2023)
***
Hakikaten yakaza olan rüya-yı sâdıkada bir ziyâ gördüm. Tafsilâtı terk ile yalnız bana söylettirilmiş noktaları kaydedeceğim. Şöyle ki:
Bir cuma gecesinde nevm ile âlem-i misale girdim. Biri geldi dedi:
“Mukadderat-ı İslâm için teşekkül eden bir meclis-i muhteşem, seni istiyor.”
Gittim, gördüm ki; münevver, emsalini dünyada görmediğim, Selef-i Salihînden ve a’sârın mebuslarından her asrın mebusları içinde bulunur bir meclis gördüm. Hicap edip kapıda durdum.
Onlardan bir zat dedi ki:
“Ey felâket, helâket asrının adamı, senin de reyin var, fikrini beyan et!”
Ayakta durup dedim:
“Sorun cevap vereyim.”
Biri dedi:
“Bu mağlubiyetin neticesi ne olacak, galibiyette ne olurdu?”
Dedim:
“Musibet şerr-i mahz olmadığı için, bazen saadette felâket olduğu gibi, felâketten dahi saadet çıkar. ilaahir….
Baktım meclis istihsan etti. Heyecanımdan uyandım, terli, el pençe yatakta oturmuş kendimi buldum. O gece böyle geçti…
(Eski Said Dönemi Eserleri s.352/356, Yeni Asya Neşriyat, Aralık-2025)
***

(2) سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَٓا اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَٓا اِنَّكَ اَنْتَ الْعَلٖيمُ الْحَكٖيمُ
(3) وَاٰخِرُ دَعْوٰيهُمْ اَنِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَمٖينَ

1. Rahman ve Rahîm olan Allah’ın adıyla.
2. Seni her türlü noksandan tenzih ederiz. Senin bize öğrettiğinden başka bizim hiçbir bilgimiz yoktur. Sen herşeyi hakkıyla bilir, her işi hikmetle yaparsın (Bakara Suresi: 32.)
3. Duaları şu sözlerle sona erer: “Ezelden ebede kadar her türlü hamd ve övgü, şükür ve minnet, Âlemlerin Rabbi olan Allah’a mahsustur” (Yunus Suresi: 10.)